اگه مطلبی دارید لطفا بطور مستقیم از طریق ایمیل به مدیر بفرستید تا در صورت تمایل با مشخصات خودتون داخل وبلاگ بذارم ... لطفا در بخش نظرات هر پست نظر دهید تا بیشتر بازدید کننده هارو بشناسم و تا میشه اسم و ایمیلتونو واسم بذارید.حتی اگه دوست ندارید بقیه ببینند نظر خصوصی بدید ... وب پسر دختر شهرضا براساس مطالب و مسائل مربوط به شهرضا گردانده میشود صرفا جهت مطالب غیر نیست ... براساس search هایی که از کلمات مورد نظرتان دارید ممکن است صفحه اول نباشه دقت کنید توی منوی بالا صفحه ی نخست رو بزنید تا جدیدترین پست را ببینید





Powered by WebGozar

   
بازار قدیمی شهرضا

بازار در بسیاری از شهرهای خاورمیانه و نیز در پاکستان و شبه قاره هند به مرکز تجاری اصلی شهر اطلاق می‌شود که از آن برای خرید و فروش و نیز برای مبادله کالا استفاده می‌شود.

بازار واژه‌ای فارسی است که ریشه آن در زبان پهلوی بهاچار است به معنای مکان قیمت‌ها. واژه بازار تقریباً در هر زبانی که این نوع بازار در آن رایج باشد کاربرد دارد.

اگرچه سنگ نوشته ای درمورد تاریخچه ی بازار شهرضادردست نیست.اما به دلیل اینکه بازار پیرامون مسجد جامع بنا شده است,تاریخچه ی احداث بازار را به همان دوره ی بنای مسجد جامع که مربوط به زمان سلجوقیان است نسبت می دهند.البته درابتدای کار وسعت بازار تا این حد کنونی نبوده است.

دردوره ی صفویه این بازار به علت اینکه شهرشهرضا  برسرراه عراق وفارس قرار داشته ومرکز داد ستد با ایلات قشقایی وبختیاری وتا حدزیادی با ساکنین مناطق دورمثل یاسوج ,آباده بوده است یک مرکز تجاری پررونق به حساب می آمد این وضع تا اوایل دوران پهلوی اول ادامه داشت.وبازارشهرضا برخلاف امروز که بیشتر جنبه ی دکه های فروش مصارف یومیه ی مردم شهرضا را عهده داراست درزمان قدیم بیشتر جنبه ی تجاری داشته که وجود کاروانسراهای وتیمچه های باقی مانده موید این مدعا است.تجار شهرضا برطبق اسنادموجود تا اوائل دوران پهلوی اول به عبعارتی تجار بین المللی بوده اند.وازهندوبمبئی گرفته تا شام وحلب واستامبول وبخارا وحتی مسکو مبادلات مستمر تجاری داشته اند.اما متاسفانه دردهه های گذشته به دلایل گوناگون از توسعه ورونق بازار کاسته شده ونه دیگر از تجار سابق خبری هست ونه حتی ازصاحبان حرف مشاغل ارزشمند همچون:مسگران وآهنگران و خورجین بافان وچادربافان ونمدمالان وخراط ها و…به طوریکه امروزه حجره های بازار بیشتر محل عرضه ی کالاهای چینی وکالاو مصنوعات مصرفی کم ارزش شده است.

بازار شهرضا از رسته های متعدد تشکیل شده که عبارتند از:

باراز چه ماست فروشان ؛دراین بازار کسبه به فروش محصولات لبنی مخصوصا ماست اشتهار داشتند.

بازارچه مسگران ,این بازارچه در زمان قاجاریه به سبک بازار اصفهان ساخته شده که درآن سه در تعبیه شده است.بازارچه مسگران الان در سکوت غم فرورفته وگرد بی رونقی در آن بازارچه مشهود است.این بازار دارای حجره هایی زیبا و سقفی بلند است.

بازارچه بزازان ,این بازار همه دوران در رونق وآوازه بوده است.

بازارچه نخودچی بریزها,این بازار مختص شهرشهرضا است ودر هیچ یک از شهرهای ایران نمونه ای از چنین بازاری را نمی توان پیداکرد.دراین بازارچه کسبه مشغول بودادن نخودچی وحصه شوربوداند که الان نیز در بازار انواع آجیل را بو می دهند.

بازارچه توانا,که نسبت به بقیه قدمت کمتری داردو به دوران پهلوی اول برمی گردد. وانواع کسبه درآن مشغول به کار بوده اند.

سقاخانه ها:از دیگر بناهایی که درطول مجموعه ی بازار قابل توجه است ,وجود سقاخانه هایی است که درطول بازار برای تامین آب رهگذاران تشنه کام در فصول مختلف بنا گردیده وبانیان سقاخانه ها برای این بناها موقوفات متعددی را قرارداده اند.

کاروانسراها:از دیگر بناهایی که درمجموعه ی تاریخی بازار مورد توجه است,کاروانسراهایی است که در طول بازار برای اتراق کاروانها احداث گردیده.

از کاروانسرهایی که تا اکنون باقی مانده ومورد تخریب وتغییر کاربری داده نشده است عبارتند از:

کاروانسرای جعفر خان که بعد به نام کاروانسرای متقی تغییر نام داده است.

کاروانسرای چهار سوق که درزمان قاجاریه همزمان با خود چهرسوق به سبک بازار اصفهان احداث گردیده است.

کاروانسرای شاهمنصوری که کاروانسرایی کوچک نسبت به کاروانسرهای بالا است.

کاروانسرای قیام

کاروانسرای بازار سرباز

تیمچه ها از بناهایی هستند که در طول بازار به چشم می خورند وازجله ی آنها می توان به تیمچه ی سلیم مربوط به دوران قاجاریه وتیمچه ی رجایی می توان اشاره نمود.

مسجد جامع بنایی است که ازدوران سلجوقیان برجای مانده .

 

مغازه چای فروشی داخل بازار

مغازه بقالی داخل بازار

 

بازار مسگران

مغازه مسگری

 

چهار سوق بزرگ

چهار سوق بزرگ بازار شهرضا مربوط به اوایل دوره قاجار است و در شهرضا، بازار، چهارسوق بزرگ واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۳ شهریور ۱۳۸۲ با شمارهٔ ثبت ۱۰۲۳۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

چهار سوق بازاربزرگ شهرضا مربوط به اوایل دوره قاجار است.

 

 

تیمچه های بازار

تیمچه به معنی کاروانسرا به معنی تیم کوچک یا کاروانسرای کوچک بوده است. اما در دوره معاصر به کاروانسراها یا سراهای کوچک و سرپوشیده، تیمچه می‌گویند. تیمچه فضای مناسبی برای عرضه کالاهای گرانبها مانند فرش، دور از آسیب باد و باران و آفتاب پدید می‌آورد. به همین سبب فضای تیمچه‌ها، غالبا نسبت به کاروانسراها از لحاظ اقتصادی گران تر بوده و برای عرضه اجناس ارزان قیمت استفاده نمی‌شده است.

 تیمچه ساختمانی است بیشتربه صورت دوطبقه ، که هر طبقه دارای چند حجره است.

تیمچه های موجود در بازار سرپوشیده شهرضا بیش از 200 سال قدمت دارند . شیوه معماری این تیمچه ها برگرفته از دوره قاجار بوده و معماری این بناهای قدیمی خود نمودی از سنتها ، آداب و رسوم ، و به منزله سند هویت دوره ای از تاریخ محسوب می شود . بافته ها و هنر های دستی در شهرستان شهرضا جدا از دیگر نقاط این مرز و بوم نبوده و انواع دست بافته های از نوع مرغوب که خود نشان از هنر و ذوق هنر مندان این دیار است در تیمچه ها و بازار بافته عرضه می شود . از جمله تیمچه های ثبتی و با ارزش در شهرضا می توان به تیمچه حاج سید میرزا ، توکل ، رجایی ، حاج سید اسماعیل ، متقی ، مشکی و تیمچه صالحی اشاره کرد که در آن انواع ، گلیم ، جاجیم ، نمد و فرش تولید و ارائه می شود . امروزه از تیمچه ها و کاروانسراها به عنوان انبار کالا و بارانداز استفاده می شود . که در صورت باز سازی ، این مکانهای تاریخی رونق بیشتری خواهد یافت . با توجه به وجود مراکز تجاری متعدد در شهرضا و گسترش روز افزون آن هنوز بازار و تیمچه ها به عنوان قطب اقتصادی شهر، خواستگاه اصلی در رفع نیازهای و احتیاجات روز مره مردم شهرضا است و گسترش روز افزون آن هنوز بازار و تیمچه ها به عنوان قطب اقتصادی شهر ، خواستگاه اصلی در رفع نیازهای و احتیاجات روز مره مردم شهرضا است می طلبد در حفظ و مرمت این مکانهای تاریخی و ملی تلاش بیشتری شود .

تیمچه سلیم

تیمچه سلیم

تیمچه سلیم

در ورودی تیمچه رجایی

تیمچه رجایی

تیمچه رجایی

 

 

کاروانسراها 

 

کاروانسرا متقی

کاروانسرا متقی

کاروانسرا متقی

کاروانسرا چارسوق

کاروانسرای شاهمنصوری

کاروانسرای شاهمنصوری

" type="application/x-shockwave-flash">

بازدید


اشتراک گذاری:
چاپ این صفحه

جمعه ٢٧ اردیبهشت ۱۳٩٢

نظرات ()
استاد علی خدادادی

 

بیوگرافی استاد
خالق بوستان شهرضایی است. مادرش طراح بود،طراح فرش و او این حرفه را از مادر آموخته استاد علی خدادادی 7 سال از زندگی را صرف طراحی و تولید فرشی نفیس کرده که در همه تاریخ فرش لنگه ندارد.
او فروردین سال 1357 دست به کار طراحی شد و تصمیم گرفت چیزی خلق کند که نشان دهد فرش را باید از زیر پا برداشت و به تماشایش نشست. یک سالی صرف شد تا همه نقش‌ها از جمله گل‌ها و پرنده‌ها و آهوهای زیبای فرش روی کاغذ طراحی شدند؛ حالا وقت آن رسیده بود که کسی یا کسانی این نقش‌ها را زنده کنند
سال 1358 دو بانوی هنرمند تحت نظر استاد خدادادی بافت قالیچه را در ابعاد یک و نیم متر در 2متر و 30سانتیمتر آغاز کردند. آنها تار و پودهایی از جنس ابریشم را بر الیاف پشم مرینوس، چنان به هم گره زدند که نتیجه، از تولد قالیچه‌ای بی‌مانند خبرمی‌داد قالیچه‌ای با 3 میلیون و 300 هزار گره و بیش از 20 رنگ ثابت و گیاهی و نقوش برجسته‌ای که تفاوتش با همه نقش برجسته‌ها در تناسب و تقارن احجام آن است
استاد خدادادی کار آفرینش قالیچه بوستان را به نیت افزودن برگی بر تاریخ هنر این سرزمین آغاز کرده بود، پس هنوز در آغاز راه بود و باید اتفاقی تازه را رقم می‌زد. این بود که خرداد همان سال قیچی‌زنی و پرداخت متفاوتی روی این قالیچه را آغاز کرد. او 5 سال و 8 ماه با صبوری که از عشق و علاقه‌اش به این کار آب می‌خورد، پودها را پرداخت و قیچی‌زنی کرد. اما این پرداخت با تمام پرداخت هایی که تمام فرش باف‌های دنیا انجام داده بودند تفاوت داشت
این بار دستان هنرمند استاد خدادادی با قیچی چنان پودها را حجم می‌داد و در ابعاد مختلف می‌برید که حاصل فرشی شد با پرنده‌هایی که انگار دارند پر می‌کشند، آهوانی که انگار می‌دوند و می‌شود ظرافت پاهاشان را در چمن‌زار لمس کرد و گل‌هایی که انگار تنها نفسی عمیق لازم است که عطرشان به مشام بنشیند! فرشی که خدادادی بافته با همه ویژگی‌های منحصر به فردش، مثل همه فرش‌هایی که در این سرزمین بافته می‌شود، زائیده هنر، عشق و پشتکار است
استاد خدادادی می‌گوید: در تمام این سال‌ها می دانستم که روزی مردم زیادی آن‌را دیده و لذت خواهند برد. این فرش به اعتبار اظهارنظر کارشناسان،‌عالی‌ترین مرتبه هنر منبت را به نمایش می‌گذارد. حجم همه نقش‌های آن را با تقارن و تناسب بر پرز ناپایدار فرش ایجاد کرده‌ایم و تناسب‌ها را در نقش پرنده‌ها حیوانات و گل‌ها کاملا رعایت کرده‌ایم تا این طور برسد که هرکدام واقعی هستند و فقط نیمی از آنها داخل فرش قرارگرفته است. تا کنون عده زیادی قالیچه بوستان را تماشا کرده اندو تحسینش کرده‌اند.
استاد علی خدادادی ساکن شهرضا و از دیار مردان و زنان هنرپرور ایران، ایمان دارد که ایران همچنان سلطان فرش جهان است و هیچ هنردوستی در هیچ جای جهان نمی‌تواند این مساله را انکار کند. به همین دلیل او با قالیچه بوستان به بسیاری از نقاط دنیا سفر کرد. بعد از اینکه، قالیچه بوستان، اولین بار در کشور خودمان و در موزه هنرهای معاصر تهران، به نمایش درآمد، فرصتی فراهم شد برای اینکه در خیلی از شهرهای ایران و کشورهای دنیا به نمایش گذاشته شود.استاد علی خدادادی با طراحی و تولید چنین فرشی، غرور ایرانی بودن را یک‌بار دیگر برای همه ایرانی‌ها زنده کرده است.
او چنین فرشی را بافته که بافنده‌های ایرانی به بافنده بودن افتخار کنند؛ که دختران پنجه طلایی این کشور فراموش نشوند؛ که مسئولین به این هنر توجه ویژه داشته باشند.استاد می‌گوید: همین که نتیجه 7 سال کار و تلاش من به نمایش گذاشته شد و مردم آن را دیدند و از دیدنش لذت بردند، همین که به عنوان اثری منحصر به فرد در نمونه‌های مختلف فرش ایرانی پذیرفته شده برای من خیلی بیشتر از آنچه که فکر کنید، ارزش دارد. هنوز کسی نتوانسته برای قالیچه بوستان قیمتی مشخص کند ولی علی خدادادی هم نمی‌خواهد آن را برای خودش نگه دارد.
او قالیچه را به مردم ایران هدیه کرده است و به همین دلیل اعضای کمیسیون فرهنگی، اقتصادی و صنایع به زودی برای آینده آن تصمیم خواهند گرفت. قالیچه بوستان ممکن است به موزه‌ای سپرده‌ شود، یا هر چند وقت یک‌بار در خیریه‌ای به نمایش درآید و ورودیه بازدیدکنندگان آن به بیماران تالاسمی، هموفیلی، سرطانی‌ها و ... اختصاص پیدا کند و علی خدادادی هم قطعاً آرام نخواهد گرفت و دست به کاری تازه خواهد زد... شاید بافتن فرشی از تار و پود طلا که هزینه‌اش را قالیچه بوستان و درآمد حاصل از نمایش آن فراهم کرده باشد... این اتفاق خیلی دور نیست.

مشخصات بوستان
نام اثر: بوستان
اثر: استاد علی خدادادی
نام طرح: لچک و ترنج عباسی
سبک: اصفهان
ابعاد: 150*230
الیاف بافت: پشم مرینوس
الیاف تار: ابریشم
الیاف پود:  ابریشم و کتان
نوع گره: فارسی
تعداد گره: 000/800/3
رنگ: ثابت و گیاهی
تاریخ شروع بافت: فروردین1357
تاریخ اتمام بافت:
تاریخ شروع قیچی‌زنی و پرداخت: 1358 آبان
تاریخ اتمام قیچی‌زنی و پرداخت : خرداد1365

تاریخچه بوستان
کار طراحی و بافت قالیچه «بوستان» از فروردین سال 1357 آغاز شد. طرح مدادی بوستان توسط استاد فقید «ارچنگ اصفهانی» در مدت بیش از دو ماه انجام و سپس کار بافت با ضخامت پرز 7سانتیمتر آغاز شد و در مهرماه 1357 پایان یافت. پس از آن مراحل قیچی‌زنی و پرداخت که از اهمیت ویژه برخوردار بوده و به آن بهای هنری بخشیده از آبان ماه 1358 شروع و در نیمه خرداد ماه 1365 اتمام یافت.


بوستان در نمایشگاهها
چهاردهمین اجلاس جهانی صنایع دستی، آبان 1369، باغ چهلستون اصفهان
نمایشگاه هنری قالیچه تا 1.5 ذرع آبان ماه 1370، محل دائمی نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران
اولین نمایشگاه ایران در کشور قطر، دی ماه 1370، دوحه
 نمایشگاه بین‌المللی فرش، دی ماه 1371، هانور آلمان
نمایشگاه بین‌المللی فرش در ایران، شهریور 1372، محل دائمی نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران
موزه تماشا‌گه تاریخ، بهمن ماه 1377
موزه تماشا‌گه تاریخ، مرداد ماه 1378
نمایشگاه آثا عتیقه در کشورکویت، آذر 1377
نمایشگاه اختصاصی قالیچه بوستان در روز ملی ایران در محل سفارت ایران در توکیو ژاپن، 1375
شرکت در اولین نمایشگاه ایران بعد از انقلاب در کشورفرانسه، پاریس، بهمن ماه 1382
نمایش اختصاصی قالیچه بوستان به دعوت شهرداری نوئی پاریس، خرداد 1383، کاخ شهرداری پاریس
نمایش اختصاصی قالیچه بوستان درمجلس شورای اسلامی، مهر 1386

بخشی از نظرات رسانه‌ها در معرفی قالیچۀ بوستان
روزنامه کیهان: اثری که فرش ایران را جاودانه تر ساخت
روزنامه رسالت: قالیچه‌ای که شالودۀ فرش‌های برجسته جهان را دگرگون ساخت
عرب تایمز: بوستان اثری بدون قیمت و غیر قابل جایگزین
الوطن (چاپ کو یت): بوستان را به خوانندگان خود به‌نام قالیچه معجزه‌آسا معرفی کرد
مجله فرش ایران: چاپ آلمان با عبارت با فرش تا عرش به معرفی بوستان می‌پردازد
روزنامه نشاط: بوستان گنج سرگردان فرش ایران
روزنامه ایران: از فرش بهارستان تا فرش بوستان
روزنامه خرداد: بوستان، سلطان فرش جهان
روزنامه همشهری : فرش شگفت‌انگیز جهان
روزنامه همشهری بوستانی که نه خزان دارد، نه قیمت



گزیده‌ای از اظهارات نظر مقامات، استادان و هنرمندان درباره بوستان
یکی از افتخارات استاد خدادادی دعوت ایشان و سه نفر از هنرمندان منتخب نمایشگاه «قالیچه تا 1.5 ذرع» از طرف بیت «مقام معظم رهبری» بود؛ در این دیدار که استادان بنام، «موسوی سیرت» از تبریز، «حقیقی» از اصفهان و استاد فقید«حبیبیان» از نائین به همراه آثار هنریشان حضور داشتند، قالیچه «بوستان» به نمایش درآمد.

مقام معظم رهبری: «آنچه امروز در این نمایشگاه دیده شد، یکی از برترین جلوه‌های هنر و برجسته‌ترین تلاش‌های آفرینندگی است. بی شک ما قالی را به این چشم تا کنون ندیده‌ایم. قالی، فرش ماست و این موجب شده که قدرنشناسانه به آن بنگریم. آنچه شما در این قطعات هنری فاخر نهاده‌اید، هم هنر است و هم تاریخ و من به درستی قادر نیستم احساسات خود را نسبت به این کارهای زیبا و خیره‌کننده بیان کنم. از همت شما به خاطر کارهای برجسته‌تان متشکرم.»
( استناد: دست نوشته «معظم‌له

بافتن قالیچه بوستان چقدر طول کشید؟
    کار طراحی و بافت این قالیچه از فروردین سال 57 شروع و در مهرماه 58 پایان یافت اما آنچه زمان زیادی برد مرحله قیچی زنی و پرداخت آن بود که از آبان 58 شروع و در خرداد 65 پایان یافت.
    
    چرا اینقدر طولانی؟
    آنچه به این قالیچه بعد هنری می بخشد همین کار قیچی زنی آن است.
    
    قیچی زنی هم به صورت گروهی انجام می گیرد؟
    خیر. این کار را خود من به تنهایی باید انجام می دادم که به همین دلیل و به خاطر دقت بیش از حد که لازمه این کار بود چنین وقتی صرف آن شد.
    
    نخستین بار کی و کجا آن را به نمایش گذاشتید؟
    اولین بار در سال 66 به دعوت دانشگاه الزهرا و در موزه هنرهای معاصر تهران نمایش داده شد و همان جا نام بوستان همیشه بهار را بر آن گذاشتند. سپس، به مدت یک سال مدام در جاهای مختلف آن را نمایش می دادیم و بعد از آن به نمایشگاه های خارج از کشور راه یافت.
    
    اهمیت این قالیچه و تفاوت آن با قالی های دیگر در چیست؟
    اهمیت آن به دلیل کار نقش برجسته روی آن است. هنر برجسته بافی روی فرش در گذشته نیز تجربه شده اما هنر تقارن و تناسب در حجم سازی که عالی ترین مرتبه هنری منبت به شمار می رود برای اولین بار در تاریخ فرش ایران انجام گرفته است. تا قبل از این فرش برجسته اگر هم تجربه شده بود با اختلافی در حد پنج - شش میلی متر انجام می گرفت.
    
    هدفتان از این کار چه بود؟
    هدف اصلی من تثبیت جایگاه فرش ایران در دنیا بود و می خواستم بهترین کار را روی فرش پیاده کنم.
    
    بعد از نمایش این فرش کار دیگری در این سطح انجام نگرفته است؟
    متاسفانه خیر.
    
    چرا؟
    
    این کار وقت و حوصله بسیار می خواهد که همه حاضر به صرف آن نیستند. مخصوصا مرحله قیچی زنی و پرداخت آن که اهمیت هنری بسیاری دارد و تنها همین است که ارزش آن را تعیین می کند.
    
    چطور شد به سراغ هنر فرش رفتید؟
    من در خانواده ای بزرگ شده ام که همه تقریبا به این کار اشتغال دارند. مادرم طراح و بافنده فرش است و پدرم در کار تولید و تجارت آن است. من هم در دوران سربازی دوره های نقاشی -کارهای حجمی و مجسمه سازی را نزد استاد خاک نگار گذرانده ام.
    
    در ایران و در میان خانواده های ایرانی متاسفانه کار طراحی و بافت فرش به عنوان یک هنر جدی گرفته نمی شود، دلیل آن را چه می دانید؟
    متاسفانه در سال های گذشته فرش جایگاه و عزت خود را ازدست داده است. بعد از انقلاب فرش به عنوان عامل انتقال ارز مطرح بود و سال ها از خروج آن ممانعت شد. همین سبب شد که کشورهای دیگر جای ایران را در بازارهای جهانی بگیرند.
    
    خانواده ها چرا کم تر به آموختن این هنر می پردازند؟
    جواب این سوال را مقام معظم رهبری در بازدیدی که از قالیچه بوستان داشتند به خوبی داده اند.ایشان گفتند: «قالی فرش ماست و موجب شده که_ قدر نشناسانه به آن بنگریم.»
    
    راه حل این مساله را چه می دانید؟
    امروز هرکاری مستلزم تبلیغات وسیع است. متاسفانه در مورد بخش فرش دولت خیلی کوتاه آمده است. شعار همه ما این است که می خواهیم از این هنر حمایت کنیم. مرکز ملی فرش ایران تاسیس شده ولی کارهایش کاملاسمبلیک است. در عمل و اجرا من به عنوان یک تولیدکننده می بینم که موفق نیستیم: اما این که چرا این طور است را من نمی دانم

 

ستاد عالیقدر جناب دکترحسین الهی قمشه‌ای:زهی، هنرمند فرش را به عرش پیوسته و عرش را جلوه‌گاه جمال کرده‌است. این یک عطیۀ خدادادی است.
استاد فقید رسام عرب‌زاده :  پس از بازدید از بوستان در پاسخ به این سؤال که:اگر روزی قرار شد بر این اثر، قیمتی تعیین شود و شما عضو هیئت ژوری و قیمت‌گذار بودید، چه نظری را اعلام می‌فرمودید؟؛ ایشان فرمودند:من نه خودم قیمتی می‌گفتم و نه اجازه می‌دهم دیگران بر آن قیمت بگذارند؛ من زانو زده و بر آن بوسه می‌زنم.
(استناد: فیلم زنده)
آقای شریعتمداری وزیر بازرگانی وقت در روز افتتاحیۀ اولین نمایشگاه فرش ایران  در پاریس، سال 1382 نشستند و گوشه قالیچه بوستان را بوسیده و گفتند: بر این اثر زیبا و افتخارآمیز باید نشست و بوسه زد

 

بازدید


اشتراک گذاری:
چاپ این صفحه

دوشنبه ٢۳ اردیبهشت ۱۳٩٢

نظرات ()
حرم مطهر امامزاده شاهرضا(ع)

بقعه امامزاده شاهرضا(ع)ازپسر امام موسی کاظم (ع)، از آثار با ارزش اسلامی در عهد صفویـه می باشد. ساختمان اولیه این بقعه متعلق به عهد شاه اسماعیل اول مؤسس سلسله صفویه (۹۵۰ـ۹۳۰) هجری قمری است.

زندگی نامه امامزاده شاهرضا(ع) وتاریخچه مزار شریفشان:

بقعه امامزاده  شاهرضا یکی از آثار ارزنده اسلامی از دوران صفویه است . در ورودی شهرضا گنبد کاشی کاری امامزاده شاهرضا توجه هر تازه واردی را به خود جلب می کند نام مبارکش جعفر است وی به امر برادر خود امام رضا (ع) برای ارشاد مردم به این دیار سفر کرد که به دست ظالمان در دامنه کوهی در سال 203 (ه.ق)  به شهادت رسید .

بنا بر روایات بعضی از سیره نویسان و مورخین شاهرضا فرزند شمس الدین محمد بن زید بن حسن بن علی بن ابیطالب (ع) است وی در خدمت امام العادل علی زین العابدین بن امام حسین (ع ) بسر می برده و در نزد آن حضرت کسب فیض می کرده است . امام زین العابدین او را بسیار دوست می داشت و آن حضرت سید محمد رضا ملقب به شاهرضا را بقلاع سمیرم و شهرضا فرستاد تا اقامت کند . که بدست گماشتگان هشام بن عبد الملک به شهادت رسید  ( نقل از صفی الدین اسحق الحسینی ).

 سر این امامزاده واجب التعظیم در مسجد خواهران اصفهان زیارتگاه ارادتمندان اوست .  او برادر احمد بن موسی کاظم معروف به شاهچراغ (ع) مدفون در شیراز و امامزاده شاه سید علی اکبر مدفون در روستایی در 10 کیلومتری شمال شرقی شهرضا می باشد .

 ساختمان اولیه این بقعه متعلق به عهد شاه  اسماعیل اول موسس سلسله صفویه(905 -930  هجری – قمری)  می باشد . به گفته مورخان ساختمان امامزاده شاهرضا  در سال1309 (ه.ق) به دستورخواهر ناصرالدین شاه مرمت و  ضریح  و حرم   ،  نقره و آینه کاری شد . یکی از دیدنیهای  امامزاده شاهرضا نقاشیهای زیبا و جالب آن  بود که در داخل حرم و زیر آینه کاریها پنهان بوده است و در مرمت این مکان مشخص که زمان ترسیم آنها معلوم نیست .

از دیگر آثار ارزشمند بقعه  امامزاده ،  اشیاء قدیمی حرم است و دربین آنها لوح فولادی بسیارقدیمی مریوط به سنه 1324 دیده می شود که  یک طرف آن زیارتنامه وارث و طرف دیگرزیارتنامه امامزاده شاهرضا حک شده است .

گنبد کاشی کاری ساخته شده از کاشی لاجوردی به سبک گنبد مسجد شاه اصفهان که سوره جمعه بر آن نقش بسته در سال 1360  به همت سید اسماعیل میربد و هنرمندان اصفهانی مرمت شد .

 این بقعه در سال 1358 شمسی بصورت کلی مرمت و دو مناره به آن اضافه شد .

با اندکی تامل در نوع ساخت این بنای مذهبی می توان به خلاقیت ، ذوق و هنر ، هنرمندان ایرانی  پی برد  گچ بریهای زیبا ، طرحها و نقوش پرندگان   که جلوه و شکوه خاصی به این مکان بخشیده و هر نظاره گر را به تحسین وا  می دارد ، آینه کاریهای سقف همه شیو ه ها و شگردهای  ، سر پنچه های هنرمندانی که قطعات را در قالبی از نقشهای بدیع و سراسر نورو رنگ در هم آمیخته و هنر سنتی و ملی ما را   به تصویر می کشاند  .کاشی کاریهای امامزاده شاهرضا ، توانمندی هنرمندان کاشی کاری است که بر کاشی های آبی لاجوردی نقش ندبه و دعا را می آرایند وآوای ثنا و دعا  را برای زائران باز گو می کنند . محیطی آرام و جذاب که سکوت و آرامش را برای همه تداعی می کند .

در ساخت امروزی این مکان مذهبی وجود رواقها و مسجد امامزاده از دیگر ویژگیهای امامزاده  شاهرضا می باشد .

این امامزاده در گذشته داری صحن کوچکی بوده که این صحن همزمان با حرم و گنبد بنا شده است ساختمان امامزاده  در دامنه کوه سفیدی قرار دارد با  دو صحن بزرگ و در هر کدام از صحن ها حوض بزرگی وجود داشته است  که  امروزه آن حوض های بزرگ وجود ندارد . اگر از قسمت غربی به امامزاده وارد شویم ابتدا بازاری قرار دارد که در آن سنگ آبی بزرگ و زیبا نطیر سنگ آب مسجد شاه اصفهان از عهد صفویه باقیمانده است . یک دیگر از صحن ها صحن مشیر است که هر دو صحن در عهد قاجار ساخته شده و دا رای اتاقهای عدیده و بیشتر آرامگاه خانوادگی است . (نقل از سالنامه فرهنگ شهرضا )

کاروانسرای ملک یکی از کاروانسراهای به یادگار مانده از دوره صفویه است .با توجه به اینکه بعضی از کاروانسراها را ملک تعمیر و بعد به ثبت رسانده است این مکان به کارونسرای ملک مشهور است . کاروانسرا ی شاهرضا متعلق به عهد شاه عباس بن سلطان محمد (996 -1038 ) می باشد  ، سنگ آبی متعلق به دوره صفویه  و کتابخانه از دیگر اثرهای ماندگار امامزاده شاهرضا  می باشد که به علت همجواری با این مکان اسلامی،  مذهبی توانسته مکانی آرام و زیبا برای زائران باشد.

وجود امامزاده شاهرضا  نه تنها برای مسافران بلکه برای اهالی شهرضا  دارای  اهمیت خاص و ویژه می باشد   . وجود مزار شهیدان هشت سال دفاع مقدس از جمله سردار بزرگ خیبر حاج محمدابراهیم همت و  شهید حاج سید جمال طباطبائی در صحن امامزاده شکوه و عظمت دیگری به این مکان معنوی بخشیده است .

این امامزاده به علت قرار گرفتن در مسیر جاده شمال به جنوب پذیرای مسافران و زائران از اقصی نقاط کشور می باشد .

هم اکنون این مکان مذهبی و  زبیا  در حال توسعه و  باسازی است تا با شرایط مناسبتری به زائران خدمات رسانی کند .

درتصاویرزیرعکس های قدیمی امامزاده شاهرضا را می بینید:

 گردآورنده:عمادالدین منصفmonsef

 

 

بازدید


اشتراک گذاری:
چاپ این صفحه

دوشنبه ٢۳ اردیبهشت ۱۳٩٢

نظرات ()